Κείμενο του μετεωρολόγου Σάκη Αρναούτογλου
Δύο αόρατα κύματα "χτύπησαν" τη Θεσσαλονίκη μέσα σε 90 λεπτά!
Πώς αποτυπώθηκαν στα βαρόμετρα
Ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον φαινόμενο, που προσωπικά δεν θυμάμαι να έχω ξανασυναντήσει με αυτή τη μορφή, καταγράφηκε στη Θεσσαλονίκη το πρωί της Τετάρτης 22 Ιουλίου 2026. Ολοι οι μετεωρολογικοί σταθμοί της πόλης που εξέτασα κατέγραψαν δύο πολύ απότομες και σύντομες αυξήσεις της ατμοσφαιρικής πίεσης, περίπου στις 06:00 και στις 07:20 με 07:30.
Στις εικόνες παραθέτω ενδεικτικά τις καταγραφές από το Επταπύργιο και τη ΔΕΘ, όπου το φαινόμενο φαίνεται ιδιαίτερα καθαρά.Με απλά λόγια, το βαρόμετρο, δηλαδή το όργανο που μετρά την ατμοσφαιρική πίεση, έδειξε δύο ξαφνικές κορυφές.
Η πίεση ανέβηκε γρήγορα μέσα σε λίγα λεπτά και αμέσως μετά υποχώρησε σχεδόν το ίδιο γρήγορα.
Στη μετεωρολογία μια τέτοια μεταβολή ονομάζεται άλμα πίεσης, pressure jump.Το σημαντικό είναι ότι η ίδια μεταβολή εμφανίστηκε σε πολλούς σταθμούς της Θεσσαλονίκης και όχι μόνο σε ένα βαρόμετρο. Την ίδια ώρα καταγράφηκαν απότομες αλλαγές στον άνεμο, στη θερμοκρασία και στην υγρασία. Αυτό κάνει πολύ λιγότερο πιθανό το ενδεχόμενο ενός τεχνικού σφάλματος και δείχνει ότι επρόκειτο για πραγματική ατμοσφαιρική διαταραχή.
Κατά το πρώτο άλμα, ο άνεμος στράφηκε απότομα σε βόρειο και βορειοδυτικό, με ριπές που έφτασαν περίπου τα 60 χιλιόμετρα την ώρα!. Στο δεύτερο πέρασμα ο άνεμος ενισχύθηκε ξανά, η θερμοκρασία έπεσε πρόσκαιρα περίπου κατά 2 βαθμούς και η υγρασία αυξήθηκε αισθητά.
Οι καταγραφές παραπέμπουν πιθανότατα σε δύο διαδοχικές διελεύσεις ορίων εκροής, outflow boundaries, ή μετώπων ριπής, gust fronts, από μπόρες ή καταιγίδες που σημειώθηκαν μακριά απο την πόλη, στην ευρύτερη περιοχή.Τι σημαίνει αυτό στην πράξη;
Ο ψυχρότερος και βαρύτερος αέρας που κατεβαίνει από μια μπόρα ή καταιγίδα φτάνει στο έδαφος και στη συνέχεια απλώνεται γρήγορα προς τις γυρω περιοχές. Το μπροστινό όριο αυτού του αέρα μπορεί να προκαλέσει ξαφνική αλλαγή του ανέμου, ισχυρές ριπές, πρόσκαιρη πτώση της θερμοκρασίας και άνοδο της πίεσης.
Στην προκειμένη περίπτωση φαίνεται ότι πέρασαν πάνω από τη Θεσσαλονίκη δύο τέτοιοι ατμοσφαιρικοί παλμοί μέσα σε περίπου μιάμιση ώρα.Γιατί έχει σημασία αυτή η καταγραφή;Όχι επειδή η ίδια η άνοδος της πίεσης είναι επικίνδυνη. Έχει σημασία επειδή το βαρόμετρο κατέγραψε την άφιξη ενός ισχυρού ρεύματος αέρα, το οποίο δεν είναι πάντοτε ορατό με γυμνό μάτι.Ένα τέτοιο ρεύμα μπορεί να προκαλέσει ξαφνικά δυνατές ριπές ακόμη και σε περιοχές όπου δεν βρέχει καθόλου ή πέφτουν μόνο λίγες σταγόνες.
Μας δείχνει επίσης ότι η επίδραση μιας καταιγίδας δεν περιορίζεται μόνο στο σημείο όπου πέφτει η δυνατή βροχή. Ο αέρας που δημιουργείται από αυτήν μπορεί να κινηθεί αρκετά χιλιόμετρα και να επηρεάσει ξαφνικά μια ολόκληρη πόλη όπως και το έκανε! Το φαινόμενο παρόλαυτά δεν είναι άγνωστο στη μετεωρολογία και δεν μπορεί να χαρακτηριστεί πρωτοφανές.
Αυτό που είναι όμως ιδιαίτερα εντυπωσιακό είναι η τόσο καθαρή διπλή καταγραφή, μέσα σε περίπου μιάμιση ώρα, σε πολλούς σταθμούς της ίδιας πόλης και είναι μια μάλλον σπάνια τόσο καθαρή αποτύπωση δύο διαδοχικών ατμοσφαιρικών παλμών και ένα πολύ καλό παράδειγμα του πόσα μπορεί να μας δείξει ένα βαρόμετρο για όσα συμβαίνουν πάνω από μια πόλη!
Ως ευρωβουλευτής προσπαθώ αυτή τη γνώση να τη μεταφέρω στη δουλειά μου στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, πιέζοντας πχ για καλύτερα δίκτυα παρακολούθησης, πιο γρήγορη ενημέρωση και πιο ανθεκτικές πόλεις. Για μένα η προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή δεν είναι μια γενική ευρωπαϊκή συζήτηση. Είναι να φτάνει η σωστή πληροφορία στον πολίτη εγκαίρως, πριν ο απότομος καιρός γίνει ζημιά.
