Μια από τις σημαντικότερες αστικές αναπλάσεις που έχουν πραγματοποιηθεί στον Δήμο Καλαμαριάς μπαίνει στην τελική φάση της μελετητικής της ωρίμανσης. Το έργο «Αστική Ανάπλαση Τμημάτων Ανατολικής Καλαμαριάς», προϋπολογισμού 15 εκατ. ευρώ, παρουσιάστηκε κατά τη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου στις 21 Ιουλίου 2025, μετά την ολοκλήρωση της προμελέτης.
Το έργο αφορά σε παρεμβάσεις στην ανατολική είσοδο της πόλης, με έμφαση στη συνοικία του Φοίνικα και τους δημόσιους χώρους που συνδέουν τον αστικό ιστό με το παραλιακό μέτωπο, διασχίζοντας την περιφερειακή τάφρο, ενώ η σημασία του έργου καθίσταται κομβική λόγω και της επικείμενης λειτουργίας του Μετρό, με το οποίο θα συνδέεται.
«Το έργο ξεκίνησε προεκλογικά ως μια ιδέα για την ανάπλαση του Φοίνικα και εξελίχθηκε στο εμβληματικό μας έργο. Αφορά σε ένα σημαντικό κομμάτι της ανατολικής εισόδου της πόλης, και στόχος είναι να έλθει σε επαφή η ανατολική είσοδος της πόλης με τη θάλασσα. Δεν πρόκειται για μια ακόμα ανάπλαση. Επιλέξαμε να υλοποιήσουμε ένα αστικό πείραμα και να αποδώσουμε έναν ολοκαίνουριο δημόσιο χώρο στους πολίτες», επισήμανε η Δήμαρχος Καλαμαριάς Χρύσα Αράπογλου.
Στην παρουσίαση συμμετείχε και ο αντιπεριφερειάρχης Θεσσαλονίκης Κώστας Γιουτίκας, ο οποίος εξήρε τη συνεργασία της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας με τον Δήμο Καλαμαριάς και υπογράμμισε ότι το έργο αυτό ανήκει στα εμβληματικά έργα της Μητροπολιτικής Ενότητας Θεσσαλονίκης, με χρηματοδότηση από το Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Κεντρική Μακεδονία».
Ανάδειξη του Φοίνικα – Σύνδεση των αποκομμένων λειτουργιών
Η Δήμαρχος Καλαμαριάς Χρύσα Αράπογλου τόνισε τη σημασία του έργου για την ανάδειξη και την ανάπλαση του Φοίνικα, αλλά και τη δημιουργία ενιαίας ταυτότητας και αστικής συνέχειας σε μια περιοχή με σημαντικές λειτουργίες και προοπτικές.
«Στόχος είναι να δοθεί ώθηση και ταυτότητα στην περιοχή του Φοίνικα, μιας περιοχής με ιστορικό και αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον και έναν πολύ προχωρημένο για την εποχή που έγινε βιοκλιματικό σχεδιασμό, τον οποίο θέλουμε να τιμήσουμε με σύγχρονη ματιά», υπογράμμισε.
Επιπλέον, η Δήμαρχος τόνισε ότι η παρέμβαση στοχεύει επίσης στη σύνδεση αποσπασματικών και σήμερα αποκομμένων πολύ σημαντικών λειτουργιών πόλης, με χαρακτηριστικά παραδείγματα τη Δασολογική Σχολή του ΑΠΘ, την Εθνική Σχολή Δικαστικών Λειτουργών, τον Τερματικό Σταθμό του Μετρό στην Μίκρα, καθώς και το μεγαλύτερο αθλητικό συγκρότημα στα Βαλκάνια (ΕΑΚ Μίκρας), τα οποία βρίσκονται στην περιοχή.
«Πρέπει τις ξεχωριστές και σημαντικές λειτουργίες τους, να τις αγκαλιάσουμε, να τις δέσουμε, ώστε να ενταχθούν στον ιστό της πόλης», επεσήμανε η κ. Αράπογλου.
Δύο μελέτες – Ένα ενιαίο έργο
Η προμελέτη που παρουσιάστηκε από τους αρχιτέκτονες Αλέξανδρο Κουλουκούρη και Δημήτρη Γκατζώνη του αρχιτεκτονικού γραφείου του κ. Κουλουκούρη, καλύπτει τη ζώνη από τον Φοίνικα έως τη Σχολή Δικαστών. Παράλληλα, όμως, όπως αποκάλυψε η Δήμαρχος Καλαμαριάς, οι υπηρεσίες του Δήμου εκπονούν δεύτερη μελέτη, η οποία επεκτείνεται έως την περιοχή της Χαράς και περιλαμβάνει και την Νέα Κρήνη.
Φιλοδοξία της διοίκησης του Δήμου είναι οι δύο μελέτες να παραδοθούν ταυτόχρονα, ώστε το έργο να δημοπρατηθεί ως ενιαίο. «Αν τα καταφέρουμε, δεν θα αλλάξει μόνο η εικόνα του Φοίνικα, αλλά και η ταυτότητα της Κρήνης, δίνοντας νέα πνοή στην παραλιακή ζώνη», τόνισε η κ. Αράπογλου, επισημαίνοντας ότι για τη δεύτερη μελέτη η διαδικασία είναι δύσκολη καθώς απαιτούνται πολύπλοκες αδειοδοτήσεις που αφορούν στον αιγιαλό και την παραλία.
Έκταση και δομή των παρεμβάσεων
Η προμελέτη περιλαμβάνει παρεμβάσεις σε 2.675 μ. δρόμων και 25.583 τ.μ. κοινόχρηστων χώρων, μεταξύ των οποίων:
Αθλητικές εγκαταστάσεις Φοίνικα: 13.307 τ.μ.
Πάρκο Ιωάννη Βελλίδη: 6.752 τ.μ.
Πλατεία Ηλία Χατζάκου: 1.475 τ.μ.
Πάρκο Βασίλη Τζοβάνη: 1.804 τ.μ.
Χώρος πρασίνου Ο.Τ. 2003Α: 2.245 τ.μ.
Οι οδοί που εντάσσονται στο σχέδιο είναι: Ικάρων, Δήμητρας, Αμφιτρίτης, Νικολάου Στράτου, Οδυσσέως, Πραξιτέλους, Μουσχουντή, Θησέως, Πινδάρου, Δημοκρίτου και Κακουλίδη.
Η μελέτη προτείνει τις εξής παρεμβάσεις:
Διεύρυνση και ανακατασκευή πεζοδρομίων με νέες δαπεδοστρώσεις, οδηγούς όδευσης τυφλών, ράμπες, φυτεύσεις
Αναδιαμόρφωση ελεύθερων χώρων πρασίνου, πάρκων και πλατειών
Διαμόρφωση χώρων άθλησης, παιχνιδιού και εναλλακτικών δραστηριοτήτων
Μετατροπή υφιστάμενων οδών σε οδούς ήπιας κυκλοφορίας
Κατασκευή νέου ποδηλατόδρομου
Εκτεταμένες νέες φυτεύσεις
Τοποθέτηση νέου αστικού εξοπλισμού και αναδιοργάνωση κάδων
Κατασκευή συνοδευτικών τεχνικών έργων (τοιχία, ράμπες, σκαλοπάτια)
Εγκατάσταση νέων δικτύων (φωτισμός, όμβρια, άρδευση)
Ενσωμάτωση «έξυπνων» συστημάτων διαχείρισης και σηματοδότησης
Βιώσιμος σχεδιασμός – Νέα ταυτότητα
Το έργο στοχεύει στη λειτουργική ενοποίηση του δημόσιου χώρου και στη σύνδεση των εσωτερικών περιοχών της Καλαμαριάς με τη φύση και τη θάλασσα. Συνδέεται με τους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) 2030 και ακολουθεί τις αρχές των ανθεκτικών πόλεων, ενσωματώνοντας αρχές βιοκλιματικού σχεδιασμού, ανθεκτικότητας, προσβασιμότητας και κοινωνικής ένταξης.
Χρηματοδότηση και επόμενα βήματα
Το έργο χρηματοδοτείται από την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας μέσω του προγράμματος «Κεντρική Μακεδονία 2021–2027», με τεχνική υποστήριξη από τη ΜΑΘ Α.Ε.. Το κόστος των μελετών ανέρχεται σε 537.000 ευρώ, ενώ η κατασκευή εκτιμάται στα 15 εκατ. ευρώ.
Αν όλα κυλήσουν σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το έργο μπορεί να ξεκινήσει πριν τα τέλη του 2026 και να ολοκληρωθεί μέσα σε τρία έτη, αλλάζοντας ριζικά την εικόνα και τη λειτουργία της ανατολικής Καλαμαριάς.